EMERGING AFRICA

The Last Frontier

Sunday, Dec 17th

FD: Nederlandse mkb-ers lopen binnen in Afrika

economie nigeria

Sommige Nederlandse mkb’ers zijn tot dezelfde slotsom gekomen als Mckinsey en Goldman Sachs dat het loont om nu in Afrika te investeren. Dat schrijft het Financieele Dagblad vandaag in een artikel dat met medewerking van emerging  africa.nl tot stand kwam. In het voetspoor van Heineken, Unilever en Boskalis heeft een aantal kleinere bedrijven de weg al gevonden naar een werelddeel dat door velen nog als ‘verloren’ wordt beschouwd.

Een IT-bedrijf uit Aalsmeer heeft net een kantoor geopend in Lagos, de grootste stad van Nigeria. Het Friese Rotapanel, een fabrikant van ‘dynamische’ reclameborden, haalt grote opdrachten binnen in Kenia en, ook weer, Nigeria. En het Eindhovense Remco Ruimtebouw, dat al in vier Afrikaanse landen zit, denkt er dit jaar nog vijf aan toe te kunnen voegen.

 

Deze ondernemers kijken verder dan de corruptie, de chaos en de bureaucratie. In plaats daarvan richten ze zich op de sterke economische groei in landen als Oeganda en Angola en de opkomst van een koopkrachtige middenklasse.

Remco Ruimtebouw

Afrika heeft toekomst, maar nog te veel Nederlandse ondernemers sluiten daarvoor de ogen, meent Jan van Vulpen van Remco Ruimtebouw. ’Afrika is geen vergeten werelddeel meer, maar het ontbeert veel bedrijven aan lef, geld, geduld en strategie om stevig door te pakken.’ Van Vulpen verwacht dat Afrika volgend jaar goed is voor 20% van de omzet, begroot op € 35 mln tot € 40 mln.

Nog veel harder gaat het voor Dick Venema. Eind vorig jaar kwam deze IT-ondernemer als toerist voor het eerst aan in Nigeria. ‘Ik stapte uit het vliegtuig en zag meteen de mogelijkheden. Afrika is heel anders dan het beeld dat je van de tv hebt.’

Omzetexplosie

Inmiddels heeft Venema een kantoor in Lagos met twee keer zoveel werknemers als in Aalsmeer. Daar zitten er acht, in Lagos al twintig.

Die groei is nog niets in vergelijking met de omzetexplosie die Venema in Afrika meemaakt. Binnen enkele maanden tijd heeft hij enkele miljoenenopdrachten binnengehaald, bij onder meer de Nigeriaanse overheid en bij een Nederlandse baggeraar ter plaatse. Met Nigeriaanse financiële instellingen is hij in gesprek. De opdracht om een datacentrum te bouwen, is al getekend.

Groei in Afrika

Voor volgend jaar verwacht de man uit Aalsmeer, die inmiddels twaalf keer in Nigeria is geweest, een omzet in Afrika te boeken van € 200 mln. Ter vergelijking: in Nederland is het vergelijkbare cijfer welgeteld 750.000 euro. ‘Het gaat inderdaad erg hard. Het is verbazingwekkend. Af en toe moet ik even stilstaan om het allemaal tot me door te laten dringen.’

Wat Venema al de eerste keer in Lagos opviel, was dat iedereen daar vloeiend Engels spreekt en veel mensen goed opgeleid zijn, maar geen werk hebben. Een prima land dus om Nederlands IT-werk uit te besteden, dacht hij aanvankelijk. Maar via een andere Nederlander, Joop van der Vinne — een man uit Twente die al langer in Nigeria actief is — kwam Venema al snel met plaatselijke opdrachtgevers in contact.

Kongo

Een belangrijke tussenpersoon was een Nigeriaan die in de Verenigde Staten is opgeleid en in zijn geboorteland franchises opzet voor ketens als Kentucky Fried Chicken. ’Zo’n man heb je nodig. In Nigeria draait alles om de contacten. Zonder de juiste mensen ben je nergens.’

Remco Ruimtebouw heeft een medewerker met roots in Kongo Kinshasa in dienst genomen om vaste grond onder de voeten te krijgen. ‘Iemand die Angelique Mbundu heet, opent nu eenmaal makkelijker Afrikaanse deuren dan iemand die Angelique van Vliet heet’, zegt Van Vulpen.

Afrika

Mbundu werd aangenomen nadat Remco Ruimtebouw door toeval in Afrika terecht was gekomen. Een Servische architect zocht een bouwbedrijf voor een groot project in Gabon. Via de ambassade in Belgrado, waar Van Vulpen ooit eens langs was geweest, kwam het Eindhovense bedrijf in beeld. Van Vulpen diende een offerte in en de rest is geschiedenis.

Nog geen twee jaar later doet Remco Ruimtebouw, behalve in Gabon, ook zaken in Nigeria, de Democratische Republiek Congo en Ethiopië. Projecten in Zambia, Ghana, Angola, Mauretanië en Mozambique staan op stapel.

Ondernemersgeest

Net als Venema zag Van Vulpen onmiddellijk het groeipotentieel van Afrika. ‘Ik voelde er dezelfde sfeer in de lucht hangen als vijftien jaar geleden in Centraal- en Oost-Europa.’

Dezelfde ondernemersgeest die de baas van Remco Ruimtebouw in Afrika ontmoet, mist hij in Nederland. ‘Er zijn nog steeds te veel bedrijven die meehuilen over de treurige economische omstandigheden in Nederland maar hardnekkig weigerachtig blijven trachten zich aan de malaise te ontworstelen en met verve een nieuwe richting te kiezen’, aldus Van Vulpen. ‘Dat is het werkelijke probleem; weigeren om kansen te verzilveren, daar heel hard voor te werken en vaak op reis te zijn.’

Nieuwe toekomst

  • De Brics voorbij
  • 14 Afrikaanse landen boekten sinds 2007 een groei van meer dan 6% per jaar
  • De tien snelst groeiende economieën ter wereld bestaan de komende jaren merendeels uit Afrikaanse landen, aldus het IMF
  • In 2020 behoort, denkt Goldman Sachs, 10% van de Afrikanen tot de middenklasse